Hopa Sarp Sınır Kapısı'nda gümrükçülerden, Gürcistan'ın uygulamaya koyduğu tek taraflı kararlara tepki

Artvin'in Sarp Sınır Kapısı'nda bir araya gelen gümrük komisyoncuları ve nakliyat firması temsilcileri, Gürcistan'ın Yeni Ortak Transit Sistemi (NCTS) kapsamında uygulamaya koyduğu tek taraflı kararları protesto etti. Grup adına açıklama yapan Ferdi Gümüşkaya, Gürcistan'ın uluslararası teminatları tanımamasının hem hukuka hem de bölge ekonomisine zarar verdiğini ifade etti.

Haber: Uğur İstanbullu

(ARTVİN) - Artvin’in Sarp Sınır Kapısı’nda bir araya gelen gümrük komisyoncuları ve nakliyat firması temsilcileri, Gürcistan’ın Yeni Ortak Transit Sistemi (NCTS) kapsamında uygulamaya koyduğu tek taraflı kararları protesto etti. Grup adına açıklama yapan Ferdi Gümüşkaya, Gürcistan’ın uluslararası teminatları tanımamasının hem hukuka hem de bölge ekonomisine zarar verdiğini ifade etti.

Gürcistan’ın 1 Şubat 2025’te Yeni Ortak Transit Sistemi’ne (NCTS) katılımı, taşımacılık sektörü için umut verici bir gelişme olarak karşılansa da NCTS’ye taraf olurken Ortak Transit Anlaşması ve Konvansiyonu (CTC) çerçevesinde teknik uyum ve karşılıklı teminat tanıma sözü veren Gürcistan, bu taahhütleri fiilen yerine getirmedi. Uluslararası geçerliliğe sahip bireysel ve kapsamlı teminatların tüm CTC ülkelerinde tanınması gerekirken, Gürcistan yalnızca kendi ülkesinde yetkilendirdiği üç firmaya teminat açtırılmasını zorunlu kılıyor. Türkiye’de geçerli teminatları ise kabul etmiyor.

Bu durum, sistemin temel ilkelerine aykırı bulunarak Türkiye’nin Gürcistan sınırında protesto edildi.

“Türkiye’de geçerli teminatlar Gürcistan’da keyfi şekilde reddediliyor”

Sarp Sınır Kapısı’nda bir araya gelen gümrük komisyoncuları ve nakliyat firması temsilcileri adına açıklama yapan Ferdi Gümüşkaya, şunları söyledi:

“Gürcistan’ın 1 Şubat 2025 itibarıyla NCTS'ye resmi katılımı, Türk taşımacılık sektörü ve sınır bölgeleri için büyük bir umut olarak karşılandı. Daha entegre, hızlı ve şeffaf bir transit rejimi beklentisi doğarken, uygulamada karşılaşılan fiili durum bu beklentinin aksine gelişti. Gürcistan, NCTS’ye katılırken hem Ortak Transit Anlaşması’na hem de Ortak Transit Konvansiyonu’na (CTC) taraf oldu; teknik ve idari uyumu sağlayacağını ve karşılıklı teminat tanıma sistemini işler hale getireceğini taahhüt etti. Ancak bugün gelinen noktada, bu yükümlülüklerin fiilen yerine getirilmediği görülüyor.

27 Ocak 2025 tarihli Gümrükler Genel Müdürlüğü yazısında da belirtildiği gibi Gürcistan’a ait kapsamlı teminat mektuplarının tüm üye ülkelerde geçerli olması gerekiyor. Uluslararası geçerliliğe sahip bireysel ve kapsamlı teminatların CTC ülkelerinde tanınması zorunluluğuna rağmen, Gürcistan yalnızca kendi ülkesinde yetkilendirdiği üç firmaya teminat açtırılmasını şart koşuyor. Türkiye’de geçerli olan UND ve OREGON gibi kuruluşların sunduğu teminatlar ise keyfi şekilde reddediliyor."

“Sarp, Kemalpaşa ve Hopa ekonomisi büyük darbe alıyor”

Ferdi Gümüşkaya, bu tutumun NCTS’nin temel ilkelerine aykırı olduğunu ve hukuken kabul edilemeyeceğini belirterek, şöyle konuştu:

“Hopa ve Kemalpaşa ilçeleri, sadece çay üretimiyle değil, aynı zamanda sınır ticareti ve lojistik sektörüyle de bölgesel ekonominin temel direğini oluşturuyor. Bölgede faaliyet gösteren 230’un üzerinde lojistik ve gümrük firmasında bin 200’den fazla kişi doğrudan istihdam ediliyor. Bu sayı, aile bireyleriyle birlikte yaklaşık 2 bin 300 haneyi etkiliyor."

Gümüşkaya, yalnızca günlük giriş yapan 900 araca karşılık elde edilen 810 bin lira damga vergisinin bile, devlet gelirleri açısından büyük önem taşıdığını vurgulayarak, "Gürcistan’ın mevcut uygulamalarının devam etmesi halinde hem kamu gelirlerinde ciddi kayıplar yaşanacağı hem de işsizlik, göç ve sosyal sorunların artacağı öngörülüyor" dedi.

“Mütekabiliyet ilkesi devreye girmeli”

Ferdi Gümüşkaya, komisyoncuların ve nakliye firmalarının çözüm önerilerini ise şöyle sıraladı:

"Gürcistan, uluslararası teminatları tanıyana kadar Türkiye de Gürcistan kaynaklı teminatları kabul etmemeli. Mütekabiliyet ilkesi derhal uygulanmalı. Gürcistan’a yükümlülüklerini hatırlatan resmi bir yazı gönderilmeli. Hafta sonu ve mesai dışı işlemler için teknik düzenlemeler zorunlu hale getirilmeli. Süreç, Ankara merkezli özel bir birim tarafından yönetilmeli. Gürcistan entegrasyon sürecini tamamlayana dek sisteme erişimi sınırlandırılmalı veya kota uygulanmalı. Konu, Ticaret Bakanlığı ve Avrupa Birliği nezdinde gündeme taşınmalı.”

Ferdi Gümüşkaya son olarak, “Bizler Hopa’nın, Kemalpaşa’nın ve Sarp Köyü’nün gençleri olarak bu topraklardan ekmeğimizi kazanıyoruz. Sadece emeğimizin karşılığını istiyoruz” dedi.