(BERLİN) – Almanya’da sosyal yardım sistemi kapsamında dikkat çeken bir yargı kararı verildi. Almanya Bürgergeld, Jobcenter, sosyal yardım, mahkeme kararı ve yurt dışı izin başlıklarıyla gündeme gelen karar, sistemdeki uygulamaları yeniden tartışmaya açtı.
Saksonya Eyalet Sosyal Mahkemesi, ağır psikolojik sorunları nedeniyle Portekiz’de üç ay kalan bir vatandaşın bu süre zarfında aldığı sosyal yardımların kesilemeyeceğine hükmetti. Karar, mevcut uygulamalarda yer alan “yerinde bulunma zorunluluğu” kuralının bazı durumlarda esnetilebileceğini ortaya koydu.
Jobcenter’ın kararı yargıdan döndü
Olay, Bürgergeld (Vatandaşlık Parası) alan bir kişinin tedavi sürecini desteklemek amacıyla Portekiz’e gitmesiyle başladı. Davacı, söz konusu kalışın bir tatil değil, psikiyatrik tedavi ve rehabilitasyon sürecinin parçası olduğunu doktor raporuyla belgeledi.
Buna rağmen ilgili Jobcenter, kişinin Almanya dışında bulunmasına onay vermedi ve aldığı yardımları kesti. Kurum, yardım alan kişilerin iş görüşmeleri ve resmi işlemler için Almanya’daki adreslerinde her an ulaşılabilir olması gerektiğini savundu.
Ancak Saksonya Eyalet Sosyal Mahkemesi 7. Dairesi, 23 Mart 2026 tarihli ve L 7 AS 84/26 B ER sayılı kararıyla bu uygulamayı hukuka aykırı buldu.
Mahkeme gerekçesini açıkladı
Mahkeme kararında, davacının esas ikametgâhının Almanya’da kalmaya devam ettiğini ve Portekiz’deki kalışın geçici nitelikte olduğunu vurguladı. Hakimler, kişinin ruh sağlığını yeniden kazanmasının uzun vadede iş gücüne katılım açısından önemli olduğunu belirtti.
Bu çerçevede sağlık gerekçesiyle yurt dışında bulunmanın geçerli bir durum oluşturduğuna hükmedildi. Kararda ayrıca, bu tür durumlar için yasalarda net bir süre sınırı bulunmadığına dikkat çekildi.
Mahkeme, günümüz iletişim imkanlarının “ulaşılabilirlik” kriterini karşılayabileceğini değerlendirerek, fiziksel olarak Almanya’da bulunulmamasının tek başına hak kaybına yol açmayacağını belirtti.
Karara göre, kişinin e-posta ve telefon yoluyla iletişim kurabilmesi, görüntülü görüşmelere katılabilmesi veya posta takibini sağlayacak bir kişiyi görevlendirmesi yeterli kabul edildi.
Uzmanlar süreç için şartları hatırlattı
Kararın ardından hukukçular, benzer durumların her başvuruda ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Sürecin usule uygun yürütülmemesi halinde farklı sonuçlar ortaya çıkabileceği belirtildi.
Uzmanlara göre, yurt dışına çıkmadan önce Jobcenter’ın bilgilendirilmesi, seyahatin amacını destekleyen detaylı bir doktor raporunun sunulması ve yurt dışında bulunulan süre boyunca iletişim kanallarının açık tutulması gerekiyor.
Saksonya Eyalet Sosyal Mahkemesi’nin verdiği bu kararın ardından, Almanya genelindeki Jobcenter’ların benzer başvuruları her dosyanın özel koşullarına göre değerlendirmesi bekleniyor.
