Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü: İsrail, nükleer kapasitesini ne doğrulayan ne de yalanlayan tek nükleer güç
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü'ne (IISS) göre, 'İsrail, nükleer kapasitesini ne doğrulayan ne de yalanlayan tek nükleer güç.' İsrail, resmi olarak hiçbir zaman nükleer silah programına sahip olduğunu kabul etmedi.
(ANKARA) - Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü'ne (IISS) göre, İsrail, nükleer kapasitesini ne doğrulayan ne de yalanlayan tek nükleer güç... İsrail, resmi olarak hiçbir zaman nükleer silah programına sahip olduğunu kabul etmedi.
Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü’ne (SIPRI) göre, İsrail, ABD, Rusya, Çin, Fransa, İngiltere, Hindistan, Pakistan ve Kuzey Kore ile birlikte dünyada nükleer silaha sahip dokuz ülkeden biri...
İsrail, 1970 Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması’na (NPT) taraf değil ve Orta Doğu’da Kitle İmha Silahlarından Arındırılmış Bölge kurulmasına yönelik diplomatik çabalara karşı çıkıyor. BM Genel Kurulu’nda oylamaya sunulan ''Orta Doğu’da Kitle İmha Silahlarından Arındırılmış Bölge'' başlıklı karara düzenli olarak karşı oy veren İsrail, aynı zamanda 1963 tarihli Sınırlı Nükleer Test Yasağı Antlaşması’nı imzalayıp onaylamış durumda.
1960'lardan bugüne
İsrail’in nükleer çalışmalarına 1948’den önce başladığı, 1958’de ise Dimona yakınlarında gizli bir geliştirme tesisi kurduğu açık kaynaklı araştırmalar aracılığıyla biliniyor. ABD’nin Merkezi İstihbarat Teşkilatı CIA, 1968’de İsrail’in nükleer silah üretimine başladığını rapor etmişti. İsrail’in 1979’da gizli bir atmosferik nükleer test gerçekleştirdiği iddia edilse de Tel Aviv yönetimi bu iddiayı reddediyor.
Kaç nükleer başlığı var?
ABD merkezli Nuclear Threat Initiative (NTI) kuruluşuna göre, İsrail’de şuanda yaklaşık 90 nükleer başlığı bulunuyor. Ülkede yaklaşık 300 nükleer silah üretebilecek kadar nükleer malzeme olduğu tahmin ediliyor.
SIPRI’ye göre, İsrail nükleer cephaneliğini modernize etmeyi sürdürüyor. 2024 yılında, nükleer kapasiteli Jericho balistik füzeleriyle ilgili olabilecek bir füze itki sistemi testi gerçekleştirdi. Ayrıca, Dimona’daki plütonyum üretim reaktörü sahasında da güncellemeler yaptığı bildirildi.
İran’ın nükleer silahı yok mu?
İsrail ve ABD, İran’ın nükleer kapasitesinin tüm dünya için bir tehdit olduğunu ifade ederken, İran’ın nükleer silah başlığı bulunmuyor. Ancak teknik olarak silah üretme kapasitesine sahip. İran'ın zenginleştirdiği uranyum yüzde 60 saflığa ulaşmış durumda, bu, nükleer silah üretimi için gereken yüzde 90’a yakın bir oran olarak değerlendiriliyor.
İran, nükleer programının barışçıl amaçlarla yürütüldüğünü savunuyor. Aynı zamanda İran, Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması’na (NPT) taraf olmayı sürdürüyor.