(ANKARA) - CHP İstanbul Milletvekili Zeynel Emre, asgari ücrete ara zam yapılması konusunu TBMM gündemine taşıdı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi sunan Emre, "2022 ve 2023’te olduğu gibi, enflasyonun ücret artışını aştığı durumlarda ara zam yapılması uygulaması tekrar gündeme alınacak mıdır? Asgari ücret tespitinde kullanılan ‘sepet’ ve ‘enflasyon hesaplama yöntemi’ revize edilecek midir?" diye sordu.
CHP’li Emre, TBMM Başkanlığı'na sunduğu önergesinde, asgari ücretin belirlenmesinde esas alınan 4857 sayılı İş Kanunu’nun 39. maddesine ve Anayasa’nın 55. maddesine dikkat çekerek, asgari ücretin, işçinin ekonomik ve sosyal durumunu gözeterek belirlenmesi gerektiğini hatırlattı.
Emre, 2022 ve 2023 yıllarında yapılan temmuz ayı ara zamlarının 2025 yılında da gündeme alınması gerektiğine değinerek, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2024 yılı enflasyon oranını yüzde 44,38 olarak açıkladığını, ancak bu enflasyona rağmen asgari ücrete yapılan zammın yüzde 30'da kaldığını belirtti. Emre, bu durumun asgari ücretlinin maaşında yaklaşık yüzde 15'lik reel bir kayba yol açtığını kaydetti.
“Hedefler tutmuyor, reel kayıplar büyüyor”
Zeynel Emre, 2023'te açıklanan Orta Vadeli Program’da (OVP) 2024 yılı için öngörülen yüzde 33’lük enflasyon hedefinin tutmadığını, revize edilen OVP’de 2025 için belirlenen yüzde 17,5’lik hedefin ise Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan tarafından yüzde 24 seviyelerinde gerçekleşeceği yönünde revize edildiğini aktardı. Emre, "Düşük tutulan ama tutturulamayan enflasyon hedefleri nedeniyle maaşlardaki reel kayıplar her geçen ay artmaktadır" değerlendirmesini yaptı. Hükümetin açıklanan verilerle gerçek yaşam koşulları arasındaki farkı görmezden geldiğini belirten Emre, "Asgari ücretli, resmi verilerin bile altında bir zamla geçinmeye çalışıyor. Bu durum yalnızca ekonomik değil, Anayasal bir sorundur" ifadelerini kullandı.
“Asgari ücret tespitinde kullanılan ‘sepet’ ve ‘enflasyon hesaplama yöntemi’ revize edilecek midir?”
Emre'nin, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’a yönelttiği sorular şöyle:
"Türkiye’de asgari ücretle çalışanların sayısı nedir ve toplam istihdamın ne kadarına tekabül etmektedir? TÜİK’in açıkladığı 2024 yılı resmi enflasyon oranı yüzde 44,38’den 14,38 puan aşağıda zam yapılmıştır. Bu durum asgari ücretlinin reel kaybını nasıl telafi edecektir. Bu konuda Bakanlığınızın ilgili diğer Bakanlıklarla yaptığı bir çalışma söz konusu mudur? TÜİK’in enflasyon verileri ile asgari ücret artışı arasındaki makasın giderek açıldığı görülmektedir. Bu durum, yoksulluk ve gelir adaletsizliğini derinleştirmeyecek midir?
Anayasa’nın 55. maddesi, devlete ‘çalışanların yaşam düzeyini yükseltme’ yükümlülüğü getirir. İlgili madde ‘Devlet, çalışanların yaptıkları işe uygun adaletli bir ücret elde etmeleri ve diğer sosyal yardımlardan yararlanmaları için gerekli tedbirleri alır. Asgari ücretin tespitinde, çalışanların geçim şartları ile ülkenin ekonomik durumu da göz önünde bulundurulur' ilkesini hükme bağlamıştır. Reel ücretlerdeki bu düşüş, Anayasal bir ihlal oluşturmuyor mu? Anayasa’mızın 55. maddesinin ruhuna ve 4857 sayılı iş kanunun 39. maddesine uygun olarak 2022 ve 2023’te olduğu gibi, enflasyonun ücret artışını aştığı durumlarda ara zam yapılması uygulaması tekrar gündeme alınacak mıdır? Asgari ücret tespitinde kullanılan ‘sepet’ ve ‘enflasyon hesaplama yöntemi’ revize edilecek midir?"
