Ukrayna için AB üyeliği yolunda kritik hafta: Zelenski, Kopenhag'da AB liderlerinden destek istiyor

Haber: Narin Diri

(ANKARA) - Ukrayna’nın, AB’ye katılım yolunda bu hafta önemli bir dönüm noktasına ulaşmasının ardından, Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski, bugün Kopenhag’da Avrupalı liderle bir araya geldi. Kiev’in AB üyeliği sürecinin Brüksel tarafından hızlandırıldığı yorumları yapılırken; AB’nin genişlemeden sorumlu komiseri Marta Kos, gelecek hafta Ukrayna’yı ziyaret edecek. AB üyesi Macaristan, Ukrayna’nın üyeliğine savaşın AB’ye taşınması anlamına geleceğini savunarak karşı çıkıyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Danimarka’nın başkenti Kopenhang’da Avrupa Siyasi Topluluğu toplantısına katıldı. Kopenhag’daki toplantıya Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ve Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa  başkanlık ediyor.  

Ukrayna’ya yeni destek paketleri

Toplantı kapsamında Avrupalı liderlerle bir araya gelen Zelenski, Ukrayna için ortak bir hava savunma sistemi talebini yinelediğini belirtti ve sözlerini şöyle sürdürdü:

’’Ukraynalı uzmanların tecrübesi ve teknolojilerimiz AB’nin Drone Duvarı girişiminin önemli bir parçası olmalıdır... Danimarka’nın 90 milyon euroluk katkısını ve 360 milyon euroyu aşan askeri yardım paketini değerli buluyoruz. Başbakan Frederiksen’e ve Danimarka halkına güçlü destekleri için teşekkür ederim.”

Ukrayna Devlet Başkanı’nın Kopenhang ziyareti, dün Avrupalı liderlerin bir gayriresmi bir toplantıda, Batılı ülkelerin bankalarınca dondurulmuş Rus varlıklarının, Ukrayna için 140 milyar euroluk (164 milyar dolar) yeni bir krediye kaynak olarak kullanılmasını tartışmasından bir gün sonrasına denk geldi.

Belçika Başbakanı Bart De Wever, dondurulmuş Rus varlıklarının Ukrayna’ya kredi sağlamak için kullanılmasının risklerini paylaşmaları konusunda AB liderlerinden garanti istedi ve bunun hukuki güvence altına alınmasını talep etti.

AB’den Ukrayna’ya üyelik için yeşil ışık

Avrupa Komisyonu’nun Genişleme ve Doğu Komşuluk bölümü önceki gün yaptığı açıklamada, Ukrayna’nın Avrupa Komisyonu ile yürüttüğü ikili tarama sürecini tamamlayarak Avrupa Birliği’ne katılım yolunda önemli bir dönüm noktasına ulaştığını açıkladı.

Komisyona göre, Ukrayna’nın kamu yönetiminden gıda güvenliği ve çevreye, temiz suya erişimden çiftçilere desteğe kadar uzanan geniş bir yelpazede mevzuat uyumu incelendi. Komisyon, taramanın sonuçlarını üye devletlere raporlarla sunacak. Bu raporlar doğrultusunda müzakere başlıklarının açılıp açılmayacağına karar verilecek. Üye devletler onay verirse, Ukrayna reformlarını sürdürerek AB müktesebatına uyum sağlamak için resmi müzakerelere başlayabilecek. Avrupa Komisyonu açıklamasında, Ukrayna’nın savaş koşullarına rağmen hızlı ilerlemesinin ülkenin direncini ve kararlılığını gösterdiği ifade edildi.

Macaristan’ın engeli: Ukrayna’nın üyeliği, savaşın AB’ye taşınması anlamına gelir

Zelenski, Kopenhag’da yaptığı görüşmelerle eşzamanlı olarak sosyal medyadan paylaştığı mesajlarda AB’ye katılım sürecinde Ukrayna’ya verilen sözlerin tutulmasını istedi. Brüksel ve Kiev, Ukrayna’nın gerekli yasal hazırlıkları yaptığını belirtirken, AB üyesi Macaristan, Ukrayna’nın üyeliğine karşı çıkıyor. Macaristan Başbakanı Viktor Orban, dün yaptığı açıklamada Ukrayna’nın AB’ye katılımına kesinlikle karşı çıkacağını “Bu, ilk olarak savaşın Avrupa Birliği’ne taşınması anlamına gelir. İkincisi, AB’den gelen paranın Ukrayna’ya gitmesi anlamına gelir” sözleriyle ifade etti.

Orban, ayrıca Rusya’dan petrol ve gaz alımını durdurmayı reddeden az sayıda AB liderinden biri. Zelenski Kopenhag’da AB liderlerine hitaben yaptığı konuşmada, “Rusya’yla Amerika yerine bağ kurmayı seçenler hem Avrupa’ya hem ABD’ye karşı hareket ediyor. Macaristan’daki dostlarımızın hepimizden gelen bu ortak sinyalleri dikkate almasını içtenlikle umuyoruz” dedi. 

Costa, Ukrayna’nın AB üyelik başvurusunda Orbán’ın vetosunu aşmaya çalışıyor

ABD merkezli Politico’da yer alan habere göre, Brüksel’in yeni üyeler için tüm 27 üye ülkenin onayını zorunlu kılan kuralları, Kopenhag’da yapılan zirvede mercek altına alınıyor. Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa’nın Macaristan’ı devre dışı bırakarak Ukrayna’nın AB üyelik başvurusunu ilerletmeye yönelik bir girişime öncülük ettiği öne sürüldü.

AB yönetiminden beş diplomatın ve yetkilinin Politico’ya isimlerini gizli tutarak aktardığına göre; Costa, Kopenhag zirvesinden önce Ukrayna ve Moldova’nın üyelik sürecinin önünü açmak için süreci kolaylaştıracak bir formül üzerinde AB başkentlerinden destek toplamaya çalışıyor. Moldova da AB üyeliği için resmi aday statüsünde ve süreci Kiev ile eşgüdümlü ilerliyor. Olası bir ilerlemede Moldova’nın da üyelik sürecinin hızlanabileceği belirtiliyor.

Costa’nın önerisine göre, müzakere başlıkları oy birliği yerine nitelikli çoğunluğun onayıyla açılabilecek. Costa'nın bu plan için doğrudan AB liderleriyle lobi yaptığı, hem yakın zamanda AB başkentlerine gerçekleştirdiği bir dizi ziyaret sırasında hem de geçen hafta New York’taki BM Genel Kurulu’nun kulislerinde yaptığı ikili görüşmelerde bu konuyu gündeme getirdiği ileri sürüldü.

AB’nin genişlemeden sorumlu komiseri Marta Kos Ukrayna’ya gidiyor

AB’nin genişlemeden sorumlu komiseri Marta Kos, pazartesi günü Ukrayna’ya giderek ülkenin üyelik adaylığında ilerlemek için gerekli mevzuat tarama sürecini tamamlamasını takip edecek. Kos, Batı medyasına yaptığı açıklamada “Ukrayna üzerine düşeni yaptı. Şimdi sırada üye devletler var; yeşil ışığı onlar vermeli. Hem Ukrayna hem de Avrupa, Ukrayna’nın reform ivmesinin yavaşlamasını göze alamaz. Hızlanma zamanı şimdi” dedi.